नेपालगन्ज / नेपाली कथा साहित्यमा लामो समयदेखि विशिष्ट पहिचान बनाउन सफल वरिष्ठ साहित्यकार तथा समाजसेवी सनत रेग्मीको व्यक्तित्व र कृतित्वमा केन्द्रित कृति ‘सनत रेग्मी शब्दाभिनन्दन’ आगामी असोज ६ गते नेपालगन्जमा विमोचन हुने भएको छ।
नेपालगन्जलाई आफ्नो प्रमुख कर्मभूमि बनाउँदै नेपाली साहित्य, सामाजिक सेवा तथा विभिन्न सामाजिक संस्थामार्फत सक्रिय रहँदै आएका रेग्मीको सम्मानमा तयार पारिएको उक्त कृति उनको दीर्घ साहित्यिक यात्रा, सिर्जनशीलता, सामाजिक योगदान र सार्वजनिक जीवनको दस्तावेजका रूपमा रहने अपेक्षा गरिएको छ।
वि.सं. २००४ साल असोज ६ गते नेपालगन्ज–७, गगनगञ्जमा जन्मिएका रेग्मी नेपाली कथा साहित्यका स्थापित स्रष्टा हुन्। भारतको यूपी बोर्डबाट आई.ए., साहित्य सम्मेलन इलाहाबादबाट साहित्य तथा वैद्यनाथ धामबाट संस्कृत साहित्यको अध्ययन गरेका रेग्मीले साहित्यिक यात्राको प्रारम्भिक चरणमा हिन्दी भाषामा समेत लेखन गरेका थिए।
उनको पहिलो कथा ‘समाजकी बेटी’ प्रकाशित भएपछि नेपाली कथा लेखनतर्फ उनको यात्रा अघि बढेको मानिन्छ। कथाकार भीमनिधि तिवारीसँगको भेट र प्राप्त प्रेरणाले उनको नेपाली कथा लेखनलाई थप दिशानिर्देश दिएको साहित्यिक अभिलेखहरूमा उल्लेख छ।
सात दशकभन्दा लामो साहित्यिक यात्रामा रेग्मीले ‘मातृत्वको चित्कार’, ‘दिनान्त’, ‘बन्द कोठाहरूको सहर’, ‘लछमनियाको गौना’, ‘समय सत्य’, ‘सनत रेग्मीका प्रतिनिधि कथा’ तथा ‘स्मृति दंश र अन्य कथा’ लगायतका महत्वपूर्ण कृति नेपाली साहित्यलाई दिएका छन्। उनका ‘सनत–७५ : सनत रेग्मीका रोजा कथा’ तथा ‘सनत रेग्मी सिर्जन–संवाद’ अन्तर्वार्ता संग्रहसमेत प्रकाशित छन्। त्यस्तै, उनको ‘टुक्राटुक्रा जिन्दगी’ कृतिसमेत प्रकाशित छ।
यसै क्रममा असोज ६ गते ‘सनत रेग्मी शब्दाभिनन्दन’ सहित उनका सिर्जना, जीवनयात्रा र साहित्यिक योगदानसँग सम्बन्धित अन्य कृतिहरूको समेत विमोचन हुने बताइएको छ।
रेग्मीका कथामा विशेषगरी पश्चिम तराईको सामाजिक परिवेश, जनजीवन, मानवीय सम्बन्ध, सामाजिक यथार्थ र समयका विविध अन्तरविरोधहरू अभिव्यक्त हुने गरेका छन्। ‘लछमनियाको गौना’ उनका चर्चित कृतिमध्ये एक मानिन्छ। यद्यपि रेग्मीले आफूलाई एउटै कृतिको लेखकका रूपमा मात्र सीमित गरेर बुझ्न नहुने धारणा व्यक्त गर्दै आएका छन्।
साहित्य सिर्जनासँगै साहित्यिक संस्था र अभियान निर्माणमा समेत रेग्मीको महत्वपूर्ण भूमिका रहेको छ। महेन्द्र पुस्तकालयमा सचिवका रूपमा कार्यरत रहँदा उनले नेपालगन्जको साहित्यिक गतिविधिलाई अघि बढाउन महत्वपूर्ण योगदान दिएका थिए।उनको अगुवाइमा नेपालगन्जमा बृहत् साहित्यिक सम्मेलनसमेत आयोजना भएको थियो।
नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानका प्राज्ञ हुँदै सदस्य–सचिवको जिम्मेवारीसमेत सम्हालेका रेग्मी नेपालगन्जको साहित्यिक इतिहासमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अग्रणी साहित्यिक व्यक्तित्वका रूपमा चिनिन्छन्।
साहित्यसँगै सामाजिक सेवामा समेत सक्रिय रेग्मी नेपाल रेडक्रस सोसाइटीसँग आबद्ध रही मानवीय सेवाका क्षेत्रमा योगदान पुर्याउँदै आएका छन्। साहित्य, सामाजिक सेवा र सार्वजनिक जीवनका विभिन्न क्षेत्रमा सक्रिय भएकाले उनको व्यक्तित्वलाई बहुआयामिक रूपमा हेर्ने गरिन्छ।
उनको ७५औँ जन्मोत्सवका अवसरमा २०७८ सालमा नेपालगन्जका विभिन्न साहित्यिक संस्थाले संयुक्त रूपमा सार्वजनिक अभिनन्दन गरेका थिए। सोही अवसरमा उनका ७५ कथा समेटिएको ‘सनत–७५ : सनत रेग्मीका रोजा कथा’ कृतिसमेत विमोचन गरिएको थियो।
यसै साहित्यिक यात्राको अर्को महत्वपूर्ण कडीका रूपमा ‘सनत रेग्मी शब्दाभिनन्दन’ आउन लागेको हो। कृतिले रेग्मीको सिर्जनशीलता र साहित्यिक योगदानसँगै नेपालगन्जको साहित्यिक विकास, सामाजिक सेवा तथा सार्वजनिक जीवनमा उनले पुर्याएको योगदानलाई समेत अभिलेख गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
असोज ६ गते नेपालगन्जमा हुने विमोचन कार्यक्रम वरिष्ठ स्रष्टा सनत रेग्मीको सात दशकभन्दा लामो साहित्यिक साधना, सिर्जना र योगदानलाई स्मरण तथा सम्मान गर्ने महत्वपूर्ण अवसरका रूपमा रहने देखिन्छ।









